Gezondheid

8 tips om je beter te beschermen tegen de zon

zonnebrand-insmeren

Hybrid performance specialist

Geüpdatet 5 min lezen 4 bronnen

Inhoud 10 onderdelen
  1. Tip 1: Smeer je elke 2 uur in en gebruik voldoende zonnebrand
  2. Tip 2: Bouw het rustig op
  3. Tip 3: Vergeet je lippen niet
  4. Tip 4: Ga niet te lang in de felle zon zitten
  5. Tip 5: Kinderen hebben meer bescherming nodig
  6. Tip 6: Kies de juiste factor
  7. Tip 7: Draag een petje
  8. Tip 8: Drink voldoende water
  9. Wat is verbranding?
  10. Verschrikkelijk verbrand of een zonnesteek?

Ga je vandaag de zon in? Bereid je goed voor en smeer je in. Lees hier een aantal handige tips.

Let op

het aantal gevallen van huidkanker is in de afgelopen 25 jaar met 250% toegenomen. In 1989 kregen in totaal 15.000 mensen een vorm van huidkanker, in 2014 was dat aantal bijna 53.000 [1]. Huidkanker is één van de weinige vormen van kanker die vaker voorkomt bij vrouwen dan bij mannen. In de meeste gevallen is huidkanker het gevolg van te veel blootstelling aan uv-straling of veelvuldig gebruik van de zonnebank.

Elke keer als je huid verbrandt, beschadigt je DNA onherstelbaar. Hoe vaker je verbrandt, hoe groter het risico op huidkanker. Als je tijdens je kinderjaren vaak bent verbrand, vergroot dit je kans op huidkanker op latere leeftijd [2].

Tip 1: Smeer je elke 2 uur in en gebruik voldoende zonnebrand

Wist je dat je met een hoge factor zonnebrandcrème gewoon bruin wordt?

Veel mensen smeren zich één keer in voor het zonnen en vergeten zich opnieuw in te smeren. Ga je langer dan 2 uur de zon in? Smeer je dan elke 2 uur in.

Verder is het verstandig om een riante laag te gebruiken en deze voldoende uit te smeren over je lichaam. Smeer dus lekker dik!

Wist je dat je bij schaduw of bewolking tóch moet smeren omdat je alsnog kunt verbranden? Schaduw vermindert de schadelijke invloed van uv-straling, maar neemt deze niet helemaal weg.

Vergeet niet om geregeld een nieuwe fles zonnebrandcrème te kopen, de crème van vorig jaar is misschien niet meer voldoende krachtig.

Water proof of water resistant betekent dat zonnebrand tijdens het zwemmen beter op de huid blijft zitten. Maar dit betekent niet dat de crème de hele dag blijft zitten. Smeer je daarom na het zwemmen of bij veel transpireren opnieuw in.

Tip 2: Bouw het rustig op

Volwassenen maken de stof melanine aan, waardoor we bruin worden. Dit is een soort zelfbescherming van het lichaam, om te voorkomen dat we snel verbranden. In plaats daarvan worden we dus bruin. Ga nu dus niet bij de eerste zonnestralen meteen drie uur lang in de zon zitten, maar bouw het -afhankelijk van jouw huidgevoeligheid- rustig op, met vijf tot tien minuten op de eerste dag.

Ook dan gebruik je een zonnebrandcrème. Verleng dit per keer steeds met vijf minuten en geef je huid zo nu en dan de kans om tot rust te komen. Wordt de huid rood? Ga dan direct uit de zon. Dit is namelijk een teken dat je verbrandt.

Tip 3: Vergeet je lippen niet

Vergeet ook je lippen niet, want die verbranden net zo makkelijk! Je kunt kiezen voor een beschermende lippenbalsem met een UV-filter.

Snel last van een koortslip? Smeer je lippen en de huid eromheen – ook in de winter – in met crème met een hoge factor. Dat beschermt je tegen een uitbraak.

Tip 4: Ga niet te lang in de felle zon zitten

Verbrand je snel? Vermijd de zon tussen 12 en 15 uur.

Hoe minder blauwe lucht je ziet, des te minder snel je verbrandt.

De FIT-test van FIT.nl

Hoe fit ben jij écht?

Zeven korte vragen. Eén persoonlijke score. Ontdek direct waar jouw grootste winst ligt.

Schakel JavaScript in om de interactieve score te gebruiken.

Tip 5: Kinderen hebben meer bescherming nodig

Wist je dat een kinderhuid extra beschermd moet worden tegen uv-stralen? Hun huid is een stuk kwetsbaarder dan die van volwassenen. Ook heb je als volwassene meer kans op het ontwikkelen van huidkanker als je als kind vaker verbrand bent [2][3].

Zoals gezegd maken volwassenen het beschermende melanine aan. Kleine kinderen maken deze stof echter niet zo gemakkelijk aan als volwassenen. Zorg er dus voor dat zij extra goed beschermd zijn tegen de zon.

Tip 6: Kies de juiste factor

Hoe hoger de beschermingsfactor, hoe beter de bescherming. De factor van de zonnebrandbescherming zegt iets over het percentage uv-straling dat doorgelaten wordt. Factor 4 = 75 procent bescherming, factor 10 = 90 procent, factor 20 = 95 procent en factor 50 = 98 procent.

Gebruik minimaal factor 30.

Tip 7: Draag een petje

Door een petje te dragen in de zon, bescherm je jouw hoofd ook tegen te veel warmte van de zon. Hierdoor kun je onder andere een zonnesteek voorkomen. Let er wel op dat het hoofddeksel ventilatie biedt, omdat een groot deel van jouw lichaamswarmte je lijf verlaat via je hoofd.

Tip 8: Drink voldoende water

Drink voldoende water zodat je niet uitgedroogd raakt. Hoeveel je moet drinken lees je in dit handige artikel over de vochtbehoefte.

Wat is verbranding?

Een verbranding is eigenlijk een vergiftiging. Er ontstaat een ontstekingsreactie in het lichaam, waarvan de uiterlijke kenmerken zoals roodheid en soms zelfs zwelling of blaren pas uren na het daadwerkelijke verbranden opkomen. De roodheid is het gevolg van een verwijding in de oppervlakkige bloedvaatjes. De bloedcellen komen de huid in om de rommel op te ruimen.

Ga bij verbranding uit de zon en vermijd de zon een paar dagen. Zo kan je huid herstellen.

Als je te lang in de zon hebt gezeten, kan je huid rood worden als reactie op de blootstelling aan ultraviolette (UV) stralen [4]. Deze stralen zijn onderverdeeld in twee hoofdcategorieën: UVA en UVB. UVB-stralen zijn korter van golflengte en kunnen directe schade aanrichten aan de bovenste laag van de huid, de opperhuid [4].

Het is belangrijk op te merken dat UVA-stralen, hoewel ze minder directe schade veroorzaken aan de opperhuid, nog steeds bijdragen aan de schade door de zon en kunnen leiden tot vroegtijdige veroudering van de huid en huidkanker [4].

Verschrikkelijk verbrand of een zonnesteek?

Ben je zo erg verbrand dat je er blaren aan overhoudt? Wanneer je zo lang in de zon hebt gezeten dat je er misselijk van bent en hoofdpijn hebt, zijn dat de eerste tekenen van een zonnesteek. Lees dan dit artikel met de belangrijkste tips bij een zonnesteek.

Jeroen van der Mark
Geschreven door Hybrid performance specialist

Jeroen van der Mark MSc. is onderzoeker, docent en host van de FIT.nl-podcast. Hoe word je sterker, sneller en slimmer? Die vraag vormt de rode draad in zijn werk én training. Onder het motto Lift Heavy Run Fast brengt hij wetenschappelijke kennis en praktijkervaring in kracht- en duursport samen. Hij doet onderzoek in samenwerking met de afdeling Sociale Psychologie van de Rijksuniversiteit Groningen en is mede-auteur van meerdere boeken, waaronder SLANKER, de FIT Methode en STERKER. Daarnaast werkte hij mee aan de ontwikkeling van een evidencebased voedingsopleiding. Voor FIT.nl vertaalt hij wetenschappelijke inzichten naar onderbouwde, toepasbare informatie over training, gedrag en leefstijl. Naast zijn werk als onderzoeker en coach is Jeroen actief als hybride atleet. Hij neemt competitief deel aan natural bodybuildingwedstrijden en doet mee aan triatlons. Zijn kracht als coach? Sporters in hun kracht zetten en laten floreren. Sport kan je zoveel brengen. Een spiegel voor het leven.

Meer van Jeroen
Referenties
  1. [1]
    Integraal kankercentrum Nederland. (2015). URL geraadpleeg op 25 juni 2019, via: https://www.iknl.nl/
  2. [2]
    Salvado, M., Fraga, A., Marques, D. L., Pires, I. M., Gonçalves, C. C., & Silva, N. M. (2021). Sun exposure in pediatric age: Perspective of caregivers. Children, 8(11), 1019.
  3. [3]
    Council on Environmental Health and Section on Dermatology. (2011). Ultraviolet radiation: a hazard to children and adolescents. Pediatrics, 127(3), 588-597.
  4. [4]
    Guerra, K. C., Zafar, N., & Crane, J. S. (2018). Skin cancer prevention.

Vraag het de redactie

Een vraag over dit artikel? Het team van FIT.nl leest mee en antwoordt.

Persoonlijke FIT-score