Is de leg extension een gevaarlijke oefening voor de knie?

De knie

De knie is een erg complex gewricht doordat er veel verschillende structuren betrokken zijn om het tot een stabiel geheel te krijgen. De grootste structuren die betrokken zijn bij de stabiliteit van de knie zijn:

• Binnenste en buitenste meniscus: dit zijn twee kraakbeenringen die op het scheenbeen liggen.
• De voorste en achterste kruisband (Ligamentum cruciatum anterior en superior): deze twee banden zorgen ervoor dat het onderbeen stabiel blijft ten opzichte van het bovenbeen.
• Binnenste en buitenste knieband (collaterale ligamenten).

Laxiteit

Uit verschillende onderzoeken komt naar voren dat een vergrote laxiteit (losheid) van de knie zorgt voor een grotere kans op een voorstekruisbandruptuur [1]. Met een vergrote laxiteit wordt bedoeld dat het gewricht ‘losser’ is dan normaal. Bij de knie kan het onderbeen bijvoorbeeld meer naar voren en naar achteren bewegen ten opzichte van het bovenbeen. Aangezien de voorste kruisband voorkomt dat het onderbeen naar voren kan bewegen, komt daar bij een vergrote laxiteit dus meer kracht op te staan. Men dacht altijd dat de laxiteit van de knie niet te beïnvloeden was. Een recent overzichtsartikel geeft aan dat dit wel degelijk mogelijk is [1]. Hoe dit zit, licht ik later toe in dit artikel. Eerst is het belangrijk om het verschil uit te leggen tussen zogenaamde open ketens en gesloten ketens.

Open keten en gesloten keten

Bij een open ketenoefening heeft het uiteinde van een ledemaat (je armen of benen) geen contact met de vloer of een muur. De meeste oefeningen die met de armen worden gedaan, zijn open ketenoefeningen. Een aantal voorbeelden hiervan zijn:

• Armen: bench press, shoulder press en biceps curl
• Benen: leg extension en leg curl

Bij een gesloten ketenoefening heeft het uiteinde van een ledemaat wel contact met de vloer of een muur. De meeste oefeningen voor de benen zijn gesloten ketenoefeningen. Een aantal voorbeelden zijn:

• Armen: push-up
• Benen: squats, lunges, deadlift en leg press

Het onderzoek

Uit recent onderzoek blijkt dat door open ketenoefeningen te doen waarbij de knie gestrekt wordt (zoals de leg extension) de laxiteit van de knie beïnvloed kan worden [2, 3, 4]. Zo blijkt dat als er twaalf weken lang, drie keer per week, 20 sets gedaan worden van maximaal twee herhalingen, de laxiteit van de knie toeneemt [2]. Dit betekent dus dat de kans op een voorstekruisbandruptuur ook toeneemt. Echter: als er twaalf weken lang, drie keer per week, twee sets gedaan worden van 20 herhalingen neemt de laxiteit juist af [2]. Deze manier van trainen verkleint dus de kans op een voorstekruisbandruptuur.

Conclusie

Het trainen op maximaalkracht met een leg-extensionmachine lijkt te zorgen voor een grotere kans op een voorstekruisbandruptuur. Terwijl het trainen van krachtuithoudingsvermogen op de leg extension lijkt te zorgen voor een kleinere kans op een voorstekruisbandruptuur. Belangrijk om hierbij te vermelden, is dat er tot nu toe nog maar drie onderzoeken zijn die dit bevestigen, waarvan twee van dezelfde auteur. Mijn advies is om bij de leg extension niet minder dan acht herhalingen per set te doen en geen zwaar gewicht te gebruiken, maar een licht gewicht. Hiermee neem je het zekere voor het onzekere.