GBegrip

Glutamine

Glutamine is een belangrijk aminozuur en speelt een rol bij de hersenwerking en de eiwitsynthese. Sommige sporters nemen dit als extra voedingssupplement. Maar heeft suppletie ook écht meerwaarde?

Hybrid performance specialist

4 min lezen 16 bronnen Geüpdatet

glutamine

Wat is glutamine?

Glutamine is een van de semi-essentiële aminozuren [3]. Voor mensen die regelmatig trainen, is het eigenlijk een essentieel aminozuur, omdat het lichaam uit zichzelf niet voldoende in staat is om snel genoeg glutamine aan te vullen voor de eiwitsynthese. Tijdens een intensieve training gebruikt het lichaam namelijk grote hoeveelheden voor het herstel van de spiercellen. Het is het aminozuur dat het meest voorkomt in ons lichaam. Het vertegenwoordigt ongeveer twee derde van de vrije aminozuren in onze spieren.

Wat is de werking van glutamine?

Het is betrokken bij allerlei fysiologische processen waaronder de glyconeogenese. Dit is het proces waarbij het lichaam opnieuw glucose aanmaakt. Dit gebeurt wanneer er een tekort is aan glucose, een belangrijke bron voor energie. Daarnaast is het betrokken bij de regulering van de productie en afbraak van eiwitten [7].

Waar komt glutamine in voor?

Producten die veel van dit stofje bevatten, zijn onder andere kwark, eieren en melk. Daarnaast komt het voor in tofu, bonen en tarwe. In principe krijg je als (kracht)sporter voldoende binnen als je een eiwitrijk dieet volgt.

Glutamine als extra supplement?

Beschermende werking tegen afbraak van eiwitten

Binnen verschillende onderzoeken komt naar voren dat suppletie ervoor zorgt dat de afbraak van eiwitten wordt verminderd. Dit is ook een reden waarom glutamine wordt ingezet bij mensen met atrofie. Atrofie is een aandoening waarbij organen en spierweefsel in omvang afnemen [7]. Toch lijkt het niet effectief tegen atrofie als je al eiwitrijk eet en het als extra suppletie gebruikt [7][16].

Spiermassa

Glutamine heeft een positief effect op de eiwitsynthese. En een verhoogde spiereiwitsynthese is een belangrijke voorwaarde voor spiergroei [1]. Toch zijn er tegenstrijdige bevindingen over de toegevoegde waarde van de suppletie op een verhoogde eiwitsynthese.

In een vrij recent onderzoek onder inactieve studenten bleek het een significant effect te hebben op vetvrije massa. Zo kwam de groep die glutamine kreeg gemiddeld 1.8-4 kg in vetvrije massa aan terwijl de groep met placebo 0.4-0.6 kg vetvrije massa aankwam [1]. Een nadeel van dit onderzoek is dat er geen informatie wordt gegeven over wat voor dieet de deelnemers volgden.

Daarnaast zijn er twee andere onderzoeken waarbij er een positief verband gevonden wordt tussen glutamine en het opbouwen van spiermassa [14][6]. Het nadeel van deze onderzoeken is dat het samen werd ingenomen met whey eiwitten en/of BCAA. Op deze manier is het lastig om uitspraken te doen over het effect. Beide eiwitvormen bevatten namelijk veel essentiële aminozuren.

Er zijn echter ook meerdere studies waarin geen significant effect op spieropbouw werd waargenomen [3][4][5][9]. Verder komt uit een onderzoek naar voren dat het de spierafbraak niet bevordert in periodes waarbij sporters afvallen (negatieve energiebalans) [7].

In een recent overzichtsartikel geven de onderzoekers aan dat een supplement weinig tot geen effect heeft op de spieropbouw [4].

Spierkracht

Een andere onderzoeksgroep vindt een positief verband tussen het gebruik en een verhoging van de 1 rm squat, de 1 rm bench press en de 1 rm deadlift in vergelijking tot de groep die een placebo kreeg [1]. Echter wordt er binnen ander onderzoek geen significant verband gevonden tussen suppletie en een verhoging van de spierkracht [3][4][5][9]. Het lijkt dus niet aannemelijk dat glutamine de spierkracht verhoogt.

Uithoudingsvermogen

Meerdere onderzoeken geven aan dat de suppletie van glutamine niet leidt tot een beter uithoudingsvermogen [9][5][15,].

Hoe gebruik je het?

Als je na het lezen van de bovenstaande informatie toch besluit een supplement te nemen, kan je het beste dit voor én na de training doen. Dit hoeft niet direct, maar binnen 1-2 uur. Je kan dit eventueel aanvullen door het over de dag te verspreiden, eventueel extra bij je ontbijt. Uit onderzoek komt naar voren dat een groep gezonde sporters geen hinder ondervond van een dosering van 28 gram verdeeld over de dag [8].

Conclusie

De tot op heden beschikbare wetenschappelijke literatuur geeft aan dat glutamine weinig toevoegt aan je sportprestaties (uithoudingsvermogen, spiermassa of spierkracht) als je via je reguliere voedingspatroon al voldoende eiwitten binnenkrijgt.

Jeroen van der Mark
Geschreven door Hybrid performance specialist

Jeroen van der Mark is een hybride atleet die recent een bodybuildingwedstrijd combineerde met het voltooien van een volledige triatlon – een unieke prestatie waarbij twee uitersten samenkomen. Naast zijn sportieve prestaties is hij docent van de nieuwe voedingscursus en actief als onderzoeker bij FIT.nl. Hij rondde zowel een universitaire opleiding als een coachingsopleiding af. In de afgelopen jaren hielp Jeroen via clinics, online coaching en diverse boeken duizenden mensen om het maximale uit hun sportprestaties en leefstijl te halen. Zijn passie ligt in het vertalen van wetenschappelijke inzichten over leefstijl, voeding en krachttraining naar toepasbare tips, die hij deelt via video’s, podcasts en artikelen op FIT.nl. Daarnaast is Jeroen auteur van meerdere (school)boeken, waaronder de FIT Methode en SLANKER. Ten slotte is hij actief betrokken bij diverse wetenschappelijke onderzoeksprojecten, onder andere in samenwerking met Maastricht University en de Rijksuniversiteit Groningen, gericht op de ontwikkeling van evidencebased leefstijlinterventies.

Meer van Jeroen
Bronnen
  1. [1]
  2. [2]
    Antonio, J., Kalman, D., Sanders, M.C., Street, C., & Woodgate, D. (2002). The effect of high-dose glutamine ingestion on weightlifting performance. Journal of strength and conditioning research. 16(1):157-60.
  3. [3]
    Antonio J., Street C. (1999). Glutamine: a potentially useful supplement for athletes. Canadian Journal of Applied Physiology 24, 1-14
  4. [4]
    Aragon, A.A., Fitschen, J.P. & Helms, E.R. (2014). Evidence-based recommendations for natural bodybuilding contest preparation: nutrition and supplementation. Journal of the international society of sports nutritrion. 11:20 doi:10.1186/1550-2783-11-20
  5. [5]
    Candown, D.G., e.a. (2001). Effects of glutamine supplementation combined with resistance training in young adults. European Journal Applied Physciological. 86 (2), 142 – 149.
  6. [6]
    Colker, C. M., Swain, M. A., Fabrucini, B., Shi, Q., & Kaiman, D. S. (2000). Effects of supplemental protein on body composition and muscular strength in healthy athletic male adults. Current therapeutic research, 61(1), 19-28.
  7. [7]
    Kevin, J. F., Lund, R., & Rosene-Treadwell, M. (2003). Glutamine supplementation did not benefit athletes during short-term weight reduction. Journal of sports science & medicine, 2(4), 163.
  8. [8]
    Gleeson, M. (2008). Dosing and efficacy of glutamine supplementation in human exercise and sport training. The Journal of nutrition, 138(10), 2045S-2049S.
  9. [9]
    Haub, M.D. (1998). Acute L-glutamine ingestion does not improve maximal effort exercise. Journal sport Medince Physic Fitness. 38 (3), 240-244.
  10. [10]
    Hiscock, N., & Mackinnon, L. T. (1998). A comparison of plasma glutamine concentration in athletes from different sports. Medicine & Science in Sports & Exercise, 30(12), 1693-1696.
  11. [11]
  12. [12]
    Phillips, G. C. (2007). Glutamine: the nonessential amino acid for performance enhancement. Current Sports Medicine Reports, 6(4), 265-268.
  13. [13]
    Rohde, T., Asp, S., MacLean, D. A., & Pedersen, B. K. (1998). Competitive sustained exercise in humans, lymphokine activated killer cell activity, and glutamine–an intervention study. European journal of applied physiology and occupational physiology, 78(5), 448-453.
  14. [14]
    Stoppani, J., Scheett, T., Pena, J., Rudolph, C., & Charlebois, D. (2009). Consuming a supplement containing branched-chain amino acids during a resistance-training program increases lean mass, muscle strength and fat loss. Journal of the International Society of Sports Nutrition, 6(1), P1.
  15. [15]
    Thistlethwaite, J.R. (2005). The effects of glutamine on muscle strength and body composition. Medicine & Scinece in Sports & Exercise. 37 (5), 45.
  16. [16]
    Wagenmakers, A. J. (1999). Amino acid supplements to improve athletic performance. Current Opinion in Clinical Nutrition & Metabolic Care, 2(6), 539-544.
Coaching by FIT.nl

IGNITE9

Liever een plan op maat? Met IGNITE9 helpen we wekelijks sporters naar een gezonder lijf en betere prestaties.

Bekijk online coaching
Voor- en na-foto van Dwayne, 39 −5 kg vet in 9 weken
“Door wat kleine tips en feedback van coach Jeroen wist ik mijn vetpercentage te verlagen.”
Dwayne, 39 · Amsterdam · Leaner worden
Persoonlijke FIT-score