LBegrip

L-tyrosine

Tyrosine is een aminozuur (deel van een eiwit) dat onderdeel uitmaakt van vrijwel elk eiwitmolecuul in alle levende wezens. Wat is er bekend over de werking van L-tyrosine?

Leefstijlcoach

3 min lezen 6 bronnen Geüpdatet

tyrosine

Wat is L-tyrosine?

Tyrosine bestaat in twee vormen, namelijk L-tyrosine (natuurlijk) en D-tyrosine (onnatuurlijk). Als in dit artikel het begrip tyrosine gebruikt wordt, bedoel ik L-tyrosine. Tyrosine is een aminozuur (deel van een eiwit) dat onderdeel uitmaakt van vrijwel elk eiwitmolecuul in alle levende wezens. Tyrosine wordt geclassificeerd als een niet-essentieel aminozuur omdat het lichaam (als het gezond is) voldoende tyrosine kan vormen uit het essentiële aminozuur fenylalanine.

Goed nieuws: tyrosine is een voorloper van een stof die ervoor zorgt dat je lekker in je vel zit; dopamine. Het wordt als voedingssupplement verkocht en wordt gereguleerd via de Warenwet.

Waar komt veel tyrosine in voor?

  • kaas en eieren
  • rund- en varkensvlees, gevogelte, vis, schaal- en schelpdieren
  • plantaardig voedsel zoals tarwekiemen; havervlokken, amandelen, pecannoten, pompoenpitten, sesamzaad, limabonen, avocados en sojabonen.

Wat is het effect van L-tyrosine?

Een langdurig tekort aan tyrosine (en de precursor fenylaline) veroorzaakt een gebrek aan dopamine en nor-adrenaline. Een gebrek aan deze twee stofjes kan leiden tot depressie en apathie. Dit wordt bevestigd door onderzoek bij mensen en proefdieren waarbij een kunstmatig opgewerkt tekort aan tyrosine leidt tot een verminderde activiteit van catecholamines (chemische verbindingen) van je hersenen. Zo’n tekort kan leiden tot een verminderde stresstolerantie, verminderde geheugenfunctie en een slechtere stemming [1,2,3].

Bloeddruk

Uit onderzoek blijkt dat tyrosine mogelijk de bloeddruk verlaagt tijdens een stressvolle periode. Opvallend in dit onderzoek was dat ook de controlegroep een lage bloeddruk had [4]. Toekomstig onderzoek met meer deelnemers moet duidelijkheid geven of tyrosine echt helpt tegen een hoge bloeddruk.

Geheugen & denkvermogen

Opvallend is dat een aantal onderzoeksresultaten laat zien dat tyrosine bij een stressvolle situatie het denkvermogen en geheugen verbetert [1, 4-6]. Hoe het precies werkt dat het geheugen een boost krijgt van tyrosine is onbekend. Toekomstig onderzoek met meer deelnemers moet duidelijkheid geven of tyrosine onder alle omstandigheden zorgt voor meer denkvermogen.

Stress en gemoedstoestand

Bij één onderzoek voelden de deelnemers zich gelukkiger door tyrosine [1], echter bij een ander onderzoek werd geen verschil gevonden tussen tyrosine en het placebo [5].

Er zijn wel een aantal onderzoeken bekend waaruit het lijkt dat tyrosine mogelijk verlichting biedt bij stressvolle situaties [1,4].

Hoeveel tyrosine?

In de hierboven genoemde onderzoeken werd meestal een dagdosering aangehouden van 100 tot 150 mg per kilogram lichaamsgewicht. Voor iemand van 70 kilogram komt dat neer op 7 tot 10 gram tyrosine bovenop je dagelijkse inname via eiwitten uit voeding. Ik raad aan om hiervan de helft te kiezen dus 4 tot 5 gram tyrosine. De opname van tyrosine gaat beter als je het gescheiden van de maaltijd neemt. Bijvoorbeeld een half uur voor de maaltijd of een stressvolle situatie.

Voor de omzetting van tyrosine in dopamine is verder magnesium, koper, zink en de vitamines B3, B6, en B12 nodig. Als je gezond eet, ben je er zeker van dat tyrosine goed wordt omgezet.

Bijwerkingen tyrosine

L-Tyrosine heeft geen bekende bijwerkingen. Neem echter nooit meer dan de voorgeschreven hoeveelheid op de verpakking. Meer is niet altijd beter (en dit geldt vooral voor supplementen).

Erik Huizenga
Geschreven door Leefstijlcoach

Erik Huizenga is schrijver, coach en gedragsexpert bij FIT.nl. Hij haalt er veel voldoening uit als hij ziet dat mensen echt wat aan zijn tips hebben en vaardigheden opdoen waarmee ze meer grip krijgen op hun leefstijl. Zijn focus ligt hierbij op gewoonteverandering. Erik houdt van wielrennen, hardlopen en fitness. Naast al deze uitsloverij leest hij geregeld een boek of komt hij op een festival met onverwachte danspasjes. 🕺 Opleiding: BSc. Sociologie. Universiteit van Groningen & gecertificeerd Smartsize me-coach. Hij is mede-auteur van het succesvolle boek en stappenplan de FIT Methode & SLANKER. Ervaring: Erik heeft gewerkt als personal trainer en bootcamptrainer. Daarnaast heeft hij jarenlang ervaring in het schrijven van wetenschappelijk onderbouwde artikelen en online en offline coaching. Lees hier meer over de missie van FIT.nl.

Meer van Erik
Bronnen
  1. [1]
    Banderet, L. E., & Lieberman, H. R. (1989). Treatment with tyrosine, a neurotransmitter precursor, reduces environmental stress in humans. Brain Research Bulletin, 22(4), 759-762.
  2. [2]
    Harmer, C. J., McTavish, S. F., Clark, L., Goodwin, G. M., & Cowen, P. J. (2001). Tyrosine depletion attenuates dopamine function in healthy volunteers. Psychopharmacology, 154(1), 105-111.
  3. [3]
    McTavish, S. F., Mannie, Z. N., Harmer, C. J., & Cowen, P. J. (2005). Lack of effect of tyrosine depletion on mood in recovered depressed women. Neuropsychopharmacology : Official Publication of the American College of Neuropsychopharmacology, 30(4), 786-791.
  4. [4]
    Deijen, J. B., Wientjes, C. J., Vullinghs, H. F., Cloin, P. A., & Langefeld, J. J. (1999). Tyrosine improves cognitive performance and reduces blood pressure in cadets after one week of a combat training course. Brain Research Bulletin, 48(2), 203-209.
  5. [5]
    Neri, D. F., Wiegmann, D., Stanny, R. R., Shappell, S. A., McCardie, A., & McKay, D. L. (1995). The effects of tyrosine on cognitive performance during extended wakefulness. Aviation, Space, and Environmental Medicine, 66(4), 313-319.
  6. [6]
    Shurtleff, D., Thomas, J. R., Schrot, J., Kowalski, K., & Harford, R. (1994). Tyrosine reverses a cold-induced working memory deficit in humans. Pharmacology, Biochemistry, and Behavior, 47(4), 935-941.
Coaching by FIT.nl

IGNITE9

Liever een plan op maat? Met IGNITE9 helpen we wekelijks sporters naar een gezonder lijf en betere prestaties.

Bekijk online coaching
Voor- en na-foto van Dwayne, 39 −5 kg vet in 9 weken
“Door wat kleine tips en feedback van coach Jeroen wist ik mijn vetpercentage te verlagen.”
Dwayne, 39 · Amsterdam · Leaner worden
Persoonlijke FIT-score